De Tuinstadgedachte

Amsterdamse School Museum Het Schip organiseert de komende vier jaar een uitgebreid programma rondom De Tuinstadgedachte, wat uitmondt in een internationaal congres en een grote tentoonstelling in 2024.

Tuinsteden ontstonden aan het einde van de 19e eeuw als antwoord op de slechte woonomstandigheden in steden, al zijn de achterliggende ideeën van tuinsteden tot veel verder in de geschiedenis te traceren. De sociaal hervormer EbenezerHoward verwoordde de tuinstad in zijn boek Garden Cities of To-morrow uit 1902 als een huwelijk tussen de stad en het platteland, waarin de tuinstad een versmelting was van het beste van twee werelden. Howard richtte ook de Town and Country Planning Association op, een grote tuinsteden-vereniging met veel bekende leden. Samen met andere initiatieven (zoals de Deutsche Gartenstadt-Gesellschaft) promootten ze hun ideeën over ruimtelijke ordening, waardoor het concept van tuinsteden bekend raakte.

Hoewel de tuinstadgedachte op veel verschillende manieren werd geïnterpreteerd en gestalte kreeg, stonden concepten als goed en gezond wonen in het groen en een coöperatieve gedachte centraal. Gebaseerd op deze gedachten zijn wereldwijd buurten, dorpen en steden ontwikkeld die nieuwe vormen van samenleven introduceren.

Veel idealen van de tuinstadgedachte werden gedeeld door de architecten van de Amsterdamse School waardoor we deze in overvloed terugvinden in Amsterdam, waar in het begin van de vorige eeuw op grote schaal goede arbeiderswoningen werden gebouwd in bijvoorbeeld de Spaarndammerbuurt, in Amsterdam-Zuid en -West. Amsterdam kent ook echte tuindorpen zoals Betondorp in Watergraafsmeer en meerdere wijken in Amsterdam-Noord, waarbij in Tuindorp Oostzaan veel prachtige Amsterdamse School te zien is. Denk daarnaast ook aan de Westelijke Tuinsteden die zijn gebaseerd op het Algemeen Uitbreidingsplan (1935) van architect en stedenbouwkundige Cornelis Van Eesteren.  

Tuinsteden zijn tegenwoordig actueler dan ooit. Concepten binnen de tuinstadgedachte blijven wereldwijd terugkomen in vraagstukken rondom de ontwikkeling van de ecologisch- en sociaal-duurzame stad. In de komende jaren onderzoeken we, in samenwerking met binnen- en buitenlandse partners, de oorsprong en actualiteitswaarde van tuinsteden. 

Voor kenners en geïnteresseerden bieden we een activiteitenprogramma aan met onder andere lezingen van sprekers uit binnen-en buitenland. We starten in Nederland met wandel- en fietsexcursies door Amsterdam en steden als Hilversum, Almere, Delft en Hengelo. 

Museum Het Schip zoekt samenwerkingspartners in ons project. Kom in contact via Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Programma (wordt nader aangevuld):

Welwyn Garden City memorial garden viewed from the north in May 2017.
Zoom lezing De Tuinstadgedachte
De tuinstadgedachte is actueler dan ooit; discussies over duurzaamheid, coöperatief wonen en groen in de stad zijn aan de orde van de dag. Deze lezing gaat in op de ontwikkeling van de tuinstadgedachte en de bouw van tuindorpen en tuinsteden.