RAS synagoge

Lezingenmiddag | De RAS synagoge, haar geschiedenis en architectuur

Startlocatie: RAS synagoge

De Raw Aron Schuster synagoge, ingewijd op 18 mei 1928, is de belangrijkste en grootste vooroorlogse synagoge van de Asjkernazische gemeenschap in Amsterdam. Tijdens de lezingenmiddag in de RAS synagoge op 8 maart zal haar geschiedenis vanuit verschillende perspectieven belicht worden. Het is een gebouw van grote schoonheid. Architect Harry Elte ontwierp een uitzonderlijk gebouw, dat kenmerken in zich heeft van zowel de Amsterdamse School als van de architectuur van de Amerikaan Frank Lloyd Wright en de Hilversumse architect Willem Dudok. De synagoge kan gezien worden als het belangrijkste gebouw in Elte’s bijzondere oeuvre.

Het gebouw is ook een exponent van de emancipatie van de joodse bevolking in Amsterdam, die tot gevolg had dat vele inwoners van de oude joodse buurt verhuisden naar andere delen van de stad, waaronder Amsterdam Zuid.

Na de oorlog heeft de RAS-synagoge een belangrijke rol gespeeld voor het weer bijeenbrengen en opbouwen van de Asjkernazische gemeenschap. Er werd dan ook veel in het werk gesteld om de schade die de oorlog gebracht had te herstellen. In 1996 is het gebouw tot Rijksmonument verklaard. In die periode is een intensieve restauratie uitgevoerd, waarna de synagoge in 1998 opnieuw ingewijd werd. Momenteel worden voorbereidingen getroffen om het gebouw toekomstbestendig te maken en meer open te stellen voor belangstellenden. Deze lezingenmiddag is daar onderdeel van.

Bart Wallet zal ingaan op de cultuurhistorie rond het gebouw en de gemeenschap. Ton Heijdra belicht de band met de Amsterdamse School. Berend van der Lans plaatst het gebouw binnen het oeuvre van architect Harry Elte. Renée Sanders zal persoonlijke verhalen als uitgangspunt nemen en Loes Gompes vertelt een opmerkelijke geschiedenis uit de directe omgeving. Moderatie is in handen van Paul Morel. U kunt een rondleiding volgen onder leiding van Piet Cohen.

Toegang:

U kunt zich aanmelden via een link op de site van de RAS synagoge.

Er is plaats voor 150 bezoekers. Voor het bijwonen van de middag is aanmelding vooraf verplicht. Ticket: 10,00 euro.

Adres: Jacob Obrechtplein, Heinzestraat 1-3 8 (Google Maps)


Programma: 8 maart 2020 van 13:00 – 17:00

Deuren open om 13:00.

Lezingen van 13:30 tot 15:30 door:

Bart Wallet – Een tent voor Jacob. De RAS en de ontwikkeling van joods Amsterdam.

Renée Sanders – Een anthromishpologische bijdrage

Loes Gompes – De Johannes Verhulststraat

Ton Heijdra – De kunst en architectuur van de Amsterdamse School

Berend van der Lans – Harry Elte; De Obrecht-synagoge en zijn andere werk

Moderator: Paul Morel

Rondleiding

Door Piet Cohen, als ontwerper intensief betrokken bij de restauratie van de RAS-synagoge in 1997. 

Over de sprekers:

Bart Wallet is onder anderen als historicus werkzaam bij de Faculteit der Geesteswetenschappen van de Vrije Universiteit en bij de onderzoeksgroep Hebreeuwse Taal en Cultuur van de Universiteit van Amsterdam. Hij heeft uitvoerig onderzoek gedaan naar de geschiedenis van joods Nederland en heeft daar veelvuldig over gepubliceerd.

Ton Heijdra is onderzoeker, schrijver en (architectuur) gids met grote kennis over Amsterdam en de Amsterdamse School. Hij heeft vele publicaties over zowel Amsterdamse volksbuurten als de Amsterdamse School op zijn naam staan en organiseert in samenwerking met Museum Het Schip rondleidingen door Amsterdam.

Berend van der Lans is architect en veelvuldig betrokken bij projecten waarbij met respect voor cultureel erfgoed gezocht wordt naar aanvullend gebruik voor bijzondere gebouwen. Hij stuurt de instandhoudings- en restauratiewerkzaamheden van de RAS-synagoge aan voor de NIHS en draagt bij aan het onderzoek naar aanvullende functies.

Renée Sanders is journaliste en documentairemaakster voor zowel radio als televisie. In haar werk houdt zij zich veelvuldig bezig met onder meer de beschrijving van Joods Nederland. Zo is zij de maakster van documentaires als Ik bedek mijn Schmerz met mijn Nerts over Duits-Joodse dames in de Beethovenbuurt ; Van onmacht naar kracht - Joodsche Raad Enschede 1941-’43 en De Joodse Tegenkracht - Gedachten over Abel Herzberg.

Paul Morel is senior projectleider bij Stadsherstel Amsterdam NV en is gespecialiseerd in restauratie en herbestemming van bijzondere gebouwen, zoals kerken, defensiewerken etc. Namens Stadsherstel is hij ook betrokken bij internationale initiatieven van Stadsherstel.

Piet Cohen is opgeleid als industrieel ontwerper en heeft als zodanig gewerkt in Israël, de Verenigde Staten en Nederland. Hij gaf o.a. les aan de Gerrit Rietveld Academie. Daarnaast is Cohen betrokken geweest bij het interieurontwerp van diverse synagogen in binnen- en buitenland en heeft hij geadviseerd bij de restauratie van historische synagogen, waaronder de RAS-synagoge.

Loes Gompes is werkzaam als journalist/publicist, onderzoeker en redacteur van zaal- en radioprogramma’s. In 2013 verscheen van haar het boek Fatsoenlijk Land over de PP verzetsgroep die haar moeder en haar oom het leven redde. Samen met Sander Snoep maakte ze ook een documentaire over dit onderwerp onder de zelfde titel. Deze documentaire is via de website van NTR te bekijken.

Gerelateerde activiteiten: